COOLS

Beatrixstraat Den Helder

De binnenstad van Den Helder ondergaat een metamorfose. Een verpauperde openbare ruimte, groeiende leegstand van winkels en achterhaald woningaanbod moeten worden aangepakt. Een grootschalig vernieuwingsprogramma is daarvoor opgezet. De gemeente Den Helder en provincie Noord-Holland hebben de handen ineen geslagen en de regie voor deze gebiedsontwikkeling in handen gegeven van hun uitvoeringsmaatschappij Zeestad cv/bv. Een nieuwe Beatrixstraat maakt onderdeel uit van het programma.

Projectleiding Beatrixstraat

De Beatrixstraat is de hoofdwinkelstraat in het centrum van Den Helder en dringend toe aan een make-over. Ik kreeg van Zeestad de opdracht om als projectleider deze straat om te toveren tot het visitekaartje van Den Helder. Een uitdaging die ik aangenomen heb. Vooral mijn ideeën over participatie werden gewaardeerd en heb ik in kunnen zetten.



De belangen in een winkelstraat zijn altijd erg groot. Iedereen heeft er wel een mening over. Maar die belangen zijn vaak ook tegengesteld: bewoners, winkels, horeca en winkelend publiek denken nu eenmaal anders en hebben allemaal andere ideeën over ‘hun’ straat.
Daar moest een passende oplossing voor bedacht worden. Ik wilde niet avond aan avond in achterzaaltjes gesprekken voeren met ontwerper, ondernemers, bewoners en belangenverenigingen. Vaak zijn dit inefficiente, vermoeiende processen die niet bijdragen aan een breed draagvlak voor een project als dit. Communicatie in dit project was van groot belang, daarom is van begin af aan intensief samengewerkt met Esther den Hertog, communicatie adviseur van 52 grdn nrdrbrdt bij Zeestad.

Participatie

Petra Boom van het bedrijf Bijboom uit Amsterdam, gespecialiseerd in onderzoek en participatie, werd benaderd. Met haar werd een efficiente en compacte participatie bedacht. Het idee was om voordat het echte ontwerp voor de nieuwe straat gemaakt zou worden met de stad een gesprek te hebben over de sfeer, beleving en het gebruik van de nieuwe Beatrixstraat. De uitkomsten hiervan waren de ingrediënten voor het nieuwe ontwerp. Er werd dus niet geparticipeerd over een ontwerp, maar over de eisen die aan de nieuwe winkelstraat gesteld moeten worden. Met een cross media campagne van circa 2 maanden is via social media de hele stad uitgedaagd om ideeën, beelden en voorstellen voor de Beatrixstraat in te zenden. De respons en de interactie op social media was groot. Als afsluiting van die campagne is een Stadsdebat gehouden waar door middel van stemkastjes alle aanwezigen over de ingezonden ideeën, onderwerpen en thema’s hun mening konden geven en hun stem uitbrengen. De opkomst was groot, circa 200 inwoners en ondernemers namen hieraan deel.

stem1stem2

stem3stem4

Er werd gediscussieerd en gestemd over de ingezonden ideeën en beelden, het verkeer, parkeren, uitstraling en beleving. Uit het Stadsdebat bleek maar weer eens hoe groot de meningsverschillen zijn tussen bijvoorbeeld ondernemers en winkelend publiek over thema’s als verkeer en parkeren in relatie tot gezelligheid en sfeer. Want daar was iedereen het wel over eens: de Beatrixstraat moet een gezellige, groene en intieme straat worden waar het prettig is om te verblijven, winkelen en ondernemen. Maar er moest ook kunnen worden geparkeerd en autoverkeer (hoewel te gast) moet de straat kunnen bereiken. Aan mij de schone taak om al die eisen in een ontwerp zien te krijgen.

Ontwerp

Stedenbouwkundig en landschapsarchitect West 8 uit Rotterdam kreeg de opdracht het ontwerp te maken. De basis voor het ontwerp was al vrij snel duidelijk: de Beatrixstraat wordt een winkelboulevard met een brede middenberm van natuursteen als wandelpromenade voor het winkelend publiek. In die middenberm een dubbele rij bomen voor het groene beeld. Ruimte voor kort parkeren werd ingepast en met een dynamische afsluiting wordt het doorgaande verkeer buiten de venstertijden onmogelijk gemaakt. Het ontwerp is met een tweede stadsbrede bijeenkomst gepresenteerd aan de stad. Het ontwerp werd vrijwel door iedereen omarmd, maar de tegengestelde meningen over verkeer en parkeren waren er nog steeds.

Afbeelding4Afbeelding3

Het ontwerp van West8 is technisch uitgewerkt in een bestek door ingenieursbureau Prommenz uit Schagen. Aandachtspunten waren met name de ondergrondse werkzaamheden (kabels, leidingen en rioleringen): niet alleen bovengronds, maar ook ondergronds werd alles in een nieuw jasje gestoken. Bijzonder is het hergebruik van de bestaande wegfundering. Onderzoek toonde aan dat de bestaande wegfundering (op basis van hoogoven slakken) opnieuw gebruikt kon worden. Dit scheelt veel af- en aanvoerkosten. De puinbreker van een lokaal sloopbedrijf werd speciaal hiervoor voorzien van nieuwe zeven om de juiste fractie te kunnen maken.

Bodemsanering

Uit bodemonderzoeken bleek een forse olieverontreiniging in een deel van de straat te zitten. Die moest eerst worden verwijderd.

IMG_1093-XLIMG_1084-XL

Daarmee kon ook niet worden gewacht tot de aanbesteding voor de nieuwe Beatrixstraat was afgerond. De afspraak met de binnenstad was namelijk dat de nieuwe Beatrixstraat voor de eerste Juttersmarkt (juni 2014) kon worden gebruikt. In een paar weken tijd werd een saneringsplan opgesteld en de benodigde vergunningen aangevraagd (verplichte wachttijd van 5 weken). De sanering zelf was niet complex. De afstemming met de omgeving wel. In de directe omgeving werden al een aantal andere projecten gebouwd, met die ontwikkelaars en aannemers moesten afspraken gemaakt worden over vooral de bereikbaarheid van de binnenstad in het algemeen en de diverse bouwterreinen in het bijzonder. Vries en Van der Wiel is opgedragen de sanering uit te voeren. Zij bleken in staat om op korte termijn voldoende capaciteit, materiaal en materieel in te kunnen zetten. Het was een spannende planning, maar die werd gehaald. Ruim voor de feestdagen was de sanering afgerond.

Aanleg

Na de aanbesteding kon aannemingsbedrijf J.J. Meijer uit Den Helder in februari 2014 starten met de aanleg. Ik heb naast de projectleiding voor dit project ook zelf de directievoering namens opdrachtgever Zeestad gedaan: bouwvergaderingen, aanspreekpunt aannemer en omgeving, meer-/minderwerk, bestekswijzigingen, planning, opnames, oplevering enz. Een toezichthouder van de gemeente (aan wie uiteindelijk de straat moest worden opgeleverd) hield buiten dagelijks de voortgang en kwaliteit van de uitvoering in de gaten.

Een zeer intensieve bouwperiode volgde, maar uiteindelijk is die succesvol verlopen. Op een gescheurde hoofdwaterleiding na zijn er geen noemenswaardige incidenten of vertragingen geweest. Gelukkig waren ook de weergoden het project gunstig gezind: niet 1 dag vorstverlet en vooral droog weer gehad in die eerste helft van 2014. De straat was op tijd klaaren kort de zomer zijn de laatste puntjes op de i gezet en is de straat definitief opgeleverd.

Zeestad-20140328-BvB-145-XLZeestad 20140411-211-XL

Zeestad 20140620-154-X2Beatrixstraat-172-X2

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd.